Waarom sommige noise-cancelling headphones een suisgeluid hebben

Wat is het?

Je kent het vast: je zet je noise-cancelling headphones op in een drukke koffietent en de omgevingsgeluiden verdwijnen als sneeuw voor de zon. Maar dan hoor je een zacht, constant 'ssss'-geluid op de achtergrond.

Dat is het beruchte suisgeluid, ook wel 'hiss' genoemd. Dit geluid wordt niet veroorzaakt door een defect, maar is een inherent neveneffect van de technologie zelf. Het is het elektronische ruisje dat ontstaat wanneer de actieve noise-cancelling (ANC) aan het werk is.

Niet alle headphones hebben er evenveel last van; de kwaliteit van de componenten speelt een grote rol.

Voor digitale nomaden die in vliegtuigen of open kantoren werken, kan dit geluid storend zijn. Het doel van ANC is immers om rust te creëren, niet om een nieuwe, zachte ruis toe te voegen. Begrijpen waarom het gebeurt, helpt bij het kiezen van de juiste headphones voor jouw reisavonturen.

Hoe werkt het precies?

Actieve noise-cancelling werkt met behulp van kleine microfoons aan de buitenkant van de oorschelpen. Deze microfoons vangen het omgevingsgeluid op, zoals het gezoem van een vliegtuigmotor of het geroezemoes in een trein. Een ingebouwde chip analyseert dit geluid razendsnel en creëert een exact tegengesteld geluidssignaal, een zogenaamde 'anti-fase' golf.

Wanneer dit nieuwe signaal via de speakers wordt afgespeeld, botsen de twee geluidsgolven en heffen ze elkaar grotendeels op.

Dit proces heet destructieve interferentie. Het suisgeluid ontstaat wanneer de elektronica zelf een minimale hoeveelheid ruis produceert bij het genereren van dit tegengestelde signaal. Vooral bij stilte of in zeer rustige omgevingen wordt dit elektronische ruisje hoorbaar, omdat er geen harder omgevingsgeluid is om het te maskeren.

De wetenschap erachter

Geluid is een drukgolf die zich door de lucht verplaatst. De chip in je headphones moet de amplitude (luidheid) en de frequentie (toonhoogte) van deze golf perfect in spiegelbeeld kunnen nabootsen.

Dit is een complexe rekenkundige taak die in milliseconden plaatsvindt. Het elektronische component dat deze berekening uitvoert, heet een digitale signaalprocessor (DSP). Tijdens dit proces ontstaat er thermische ruis, een willekeurig elektronisch signaal dat inherent is aan alle elektronische circuits.

Deze ruis wordt versterkt en uitgestuurd als een zachte, brede-bandruis – het suisgeluid.

De kwaliteit van de DAC (digitaal-naar-analoog-omzetter) en de versterker in de headphones bepaalt hoeveel van deze ruis je hoort. Goedkopere componenten produceren meer ruis. Daarnaast werkt ANC het beste tegen lage, constante frequenties. Hogere, scherpe geluiden zijn moeilijker te negeren, wat soms een onvolledig gevoel kan geven.

Voordelen en nadelen

Het grootste voordeel van noise-cancelling headphones is de enorme verbetering van je luisterervaring in lawaaierige omgevingen, vooral tegen vliegtuiggeluid. Je kunt muziek luisteren op een lager volume, wat beter is voor je gehoor.

Voor nomaden betekent dit productiever kunnen werken of rustiger kunnen reizen. Een ander voordeel is de verminderde luistermoeheid. Je hersenen hoeven niet constant omgevingsgeluid te filteren, wat rust geeft.

Dit is vooral fijn op lange reisdagen waarbij je constant wordt blootgesteld aan motorgeluiden en gesprekken.

Het belangrijkste nadeel is dus het potentiële suisgeluid. Daarnaast kan de actieve technologie een licht drukkend gevoel op de oren geven, vergelijkbaar met het gevoel in een stijgend vliegtuig. Ook verbruikt ANC stroom, waardoor de batterijduur korter is dan bij het passief isoleren van geluid. Sommige gebruikers ervaren ook een verminderde geluidskwaliteit bij het inschakelen van ANC, omdat het tegengestelde signaal soms ook delen van de muziek kan beïnvloeden. Moderne headphones proberen dit met slimme algoritmen te minimaliseren.

Voor wie relevant?

Noise-cancelling headphones zijn een absolute uitkomst voor frequentie reizigers, zoals digitale nomaden en zakenmensen, en ze zijn ook ideaal voor kantooromgevingen.

In het vliegtuig, de trein of de bus dempen ze het motorgeluid aanzienlijk, wat rust en focus biedt. Ook voor mensen die in open kantoorruimtes (zoals coworking spaces) werken, zijn ze waardevol.

Ze helpen storende gesprekken en achtergrondgeluiden te dempen, zodat je je beter kunt concentreren op je taken. Voor wie in absolute stilte wil werken of genieten van muziek, is het belangrijk om te testen of het suisgeluid van een bepaald model hinderlijk is. Mensen die gevoelig zijn voor constante, zachte geluiden kunnen hier meer last van hebben. Ben je vooral op zoek naar geluidsisolatie zonder elektronica, dan zijn passieve headphones met een goed afsluitende pasvorm (zoals over-ear modellen) een goed alternatief. Zij gebruiken alleen de fysieke materialen om geluid buiten te sluiten, zonder enig suisgeluid.